Inżynier – budowniczy Kolei Bagdadzkiej, dwóch rabinów – historyków (jeden piszący o Żydach wielkopolskich, drugi o dziejach Żydów w epoce pobiblijnej), lekarz – ochotnik I wojny światowej, po którym ślad zaginął za Hitlera i adwokat – który we Wrocławiu przeżył Tysiącletnią Rzeszę Hitlera… Co ich łączy? Wszyscy urodzili się w Pleszewie w XIX wieku i byli wiernymi niemieckimi poddanymi.
Jarosław Biernaczyk, nauczyciel historii w II Liceum Ogólnokształcącym im. W. Reymonta w Ostrowie Wielkopolskim, jest znanym badaczem regionalistą, autorem kilkuset artykułów zamieszczonych w prasie lokalnej i wydawnictwach naukowych. Jest także autorem kilku książek poświęconych Żydom, głównie Ostrowa: „Ich korzenie tkwiły w Wielkopolsce. Żydzi z Ostrowa i Raszkowa na kartach historii” (2019), „Słownik Biograficzny Żydów ostrowskich” (2012), czy „Śladami Ostrowskich Żydów. Przewodnik” (2023), którą to pozycję napisał wspólnie z dr Krzysztofem Mortą z Uniwersytety Wrocławskiego. Wspólnie zresztą pracują w ramach Ośrodka Badań nad Historią i Kulturą Żydów z Południowej Wielkopolski, który UWr. prowadzi w Ostrowie, a Jarosław Biernaczyk jest także redaktorem pisma „Studia Iudaica Ostroviensia” („Ostrowskie Studia Judaistyczne”). Szczególnie interesują go jednak dzieje Królewskiego Gimnazjum w Ostrowie i jego uczniów różnych narodowości, którzy tworzyli w XIX wieku jedną wielokulturową społeczność.
Prezentujemy tutaj opracowanie Jarosława Biernaczyka, które napisał dla Muzeum Regionalnego w Pleszewie, pt. „Sylwetki Żydów pochodzących z Pleszewa, absolwentów dawnego Królewskiego Gimnazjum w Ostrowie”. Przedstawia w nim biogramy sześciu wybitnych przedstawicieli społeczności Żydów w Pleszewie.
Fotografia rabina Samuela Heimanna Kotteka za Wikipedią.
Tekst ten powstał w ramach grantu Samorządu Województwa Wielkopolskiego dla Fundacji Tu żyli Żydzi na rozbudowę portalu „Chaim/Życie” w roku 2025.
Dziękujemy Jarosławowi Biernaczykowi autorowi opracowania „Sylwetki Żydów pochodzących z Pleszewa, absolwentów dawnego Królewskiego Gimnazjum w Ostrowie” oraz wydawcy „Rocznika Pleszewskiego”, Muzeum Regionalnemu w Pleszewie, za zgodę na publikację tekstu na portalu Chaim/Życie.. Opracowanie ukazało się w „Roczniku Pleszewskim 2012”, Pleszew 2013..