Zamieszczamy kolejny z tekstów prof. Rafała Witkowskiego z Instytutu Historii UAM dotyczący Żydów w Pleszewie. Artykuł pt. „Uwag kilka o dziejach gminy żydowskiej w Pleszewie” zawiera wiele szczegółowych informacji dotyczących historii Żydów w tej miejscowości nt. początku osadnictwa żydowskiego, ważnych osobistości, np. rabinów, układu demograficznego miasteczka, szkół żydowskich i szkolnictwa, postępującej emigracji Żydów z miasta, czy ich sytuacji w międzywojniu.

Pisząc o początkach osadnictwa żydowskiego w Pleszewie, Witkowski podaje np. : „Dopiero przejęcie kontroli nad Wielkopolską przez Prusy w 1793 r. i zmiany w prawie wprowadzone przez władze pruskie zmieniły warunki egzystencji Żydów [pozwoliły im tutaj się osiedlać – przyp.]. Wśród pierwszych Żydów osiadłych w Pleszewie był Marcus Ollendorf, urodzony w Rawiczu w 1784 r., który prowadził w Pleszewie Hotel „Prinz Heinrich”. Społeczność Żydów pleszewskich tworzyli – przede wszystkim – mieszkańcy innych miejscowości Wielkopolski, w których Żydzi mieszkali od dawien dawna. Przenosiny do Pleszewa dawały im szanse na poprawienie warunków życia swoich rodzin i prowadzonych interesów.

Umiejscawiając swój tekst w perspektywie „inicjatywy przygotowania nowej, pełnej i wyczerpującej monografii Pleszewa” Rafał Witkowski identyfikuje w swoim tekście także problemy, z którymi muszą zmierzyć się badacze podejmujący w przyszłości tą tematykę. „Ukazanie dziejów Żydów w Pleszewie (podobnie jak w przypadku innych miast Wielkopolski) jest zatem problemem tak naukowym, jak i metodologicznym, związanym z rozumieniem istoty i specyfiki badań regionalnych, społecznych, religijnych, kulturowych i stricte historycznych” - pisze.

Cały tekst prof. Rafała Witkowskiego – w zamieszczonym obok załączniku do artykułu.

Tekst ten powstał w ramach grantu Samorządu Województwa Wielkopolskiego dla Fundacji Tu żyli Żydzi na rozbudowę portalu „Chaim/Życie” w roku 2025.

Dziękujemy prof. Rafałowi Witkowskiemu, autorowi tekstu „Uwag kilka o dziejach gminy żydowskiej w Pleszewie” oraz wydawcy „Rocznika Pleszewskiego”, Muzeum Regionalnemu w Pleszewie, za zgodę na publikację tekstu na portalu Chaim/Życie.