logo l

Synagogi

Joanna Roszak „Słyszysz? Synagoga”

Miejsca pamięci. O poznańskiej synagodze przy Wronieckiej

Linki:
  • http://czaskultury.pl/, http://czaskultury.pl/artykuly/pustkostan/
Może cię zainteresować: Życie wokół Teper Marku - o znakomitej książce Theo Richmonda, O książce „Dwa życia, jak dwa psalmy”, Wy mordercy! Wy zbrodniarze! - nagradzany film Jacka Kubiaka
Sylwetki: Joanna Roszak
Książka „Słyszysz? Synagoga. Wychodząc spod poznańskiej synagogi przy Wronieckiej” Joanny Roszak mówi o trwającej dekadami obcości, obojętności i milczeniu poznaniaków wobec faktu, że dawną poznańską główną synagogę Niemcy zamienili na pływalnie. A po wojnie mieszkańcy miasta to zaakceptowali i pokoleniami uczyli się tu pływać albo przychodzili popływać. Tak, jak przyjęli nagły brak w ich mieście Żydów. Uznali nieobecność, która nie dokonała się w sposób naturalny, ale wskutek mordu. A więc obciążyli się pustką nie czując konsekwencji. Zaakceptowali to, co zrobili Niemcy, nie czując odpowiedzialności....

Zeszyty Artystyczne

Linki:
  • https://pl.wikipedia.org/, https://pl.wikipedia.org/wiki/Nowa_Synagoga_w_Poznaniu
  • http://poznan.jewish.org.pl/, http://poznan.jewish.org.pl/index.php/synagoga-nova/Wirtualna-synagoga.html
  • https://archirama.muratorplus.pl/, https://archirama.muratorplus.pl/architektura/powrot-synagogi-w-poznaniu-na-razie-tylko-wirtualny,67_9.html
Może cię zainteresować: Życie wokół Teper Marku - o znakomitej książce Theo Richmonda, Chazan Dawid Sonnabend, kantor Wielkiej Synagogi w Poznaniu, Kozub, Brandstaetter i Te Deum, czyli o wierze żarliwej i szerokiej
Sylwetki: Krzysztof Kwiatkowski
Krzysztof Kwiatkowski, projektant i kierownik jednej z pracowni projektowych na Uniwersytecie Artystycznym w Poznaniu, tak rozpoczyna swój tekst „Nowa Synagoga w Poznaniu. Wirtualna rekonstrukcja” opublikowany w 2010 roku w „Zeszytach Artystycznych”:
Galeria:
  • images/wizualne/projekcja_2007_14_01-332.jpg
  • images/wizualne/projekcja_2007_14_02-352.jpg
  • images/wizualne/projekcja_2007_14_04-331.jpg
  • images/wizualne/projekcja_2007_14_06-340.jpg
Linki:
  • poznan.wyborcza.pl, https://poznan.wyborcza.pl/poznan/1,36001,3849489.html
Może cię zainteresować: Joanny Roszak 2 wiersze z „Tego dnia” i 1 z Babińca Literackiego, Zapomniany świat Żydów - Atlantyda Janusza Marciniaka, „Toast” Teatru Ba-Q - za życie, które było i które jest
Sylwetki: Krzysztof Kwiatkowski
Niezwykly projekt Krzysztofa Kwiatkowskiego „Niech pokój będzie w Twoich murach”, zrealizowany w 2007 roku na 100-lecie Nowej Synagogi w Poznaniu, polegał na cyfrowym odtworzeniu architektonicznych i dekoracyjnych detali wnętrza Synagogi Nowej. Następnie obrazy przedstawiające wnętrze synagogi, tak, jak ono oryginalnie wyglądało, wraz z owymi odtworzonymi detalami zostały wyświetlone na ścianach i kopule synagogi, w miejscach, w których znajdowały się przed zniszczeniem.
Galeria:
  • images/wizualne/rewitalizacja_2007_E-4.JPG
  • images/wizualne/rewitalizacja_2007_F-2.jpg
  • images/wizualne/rewitalizacja_2007_F-3.jpg
  • images/wizualne/Wydruk-Pozna-07_k3.jpg
  • images/wizualne/Wydruk-Pozna-07_k4.jpg
  • images/wizualne/Wydruk-Pozna-07_k5.jpg
  • images/wizualne/Wydruk-Pozna-07_k3.jpg
Może cię zainteresować: Chazan Dawid Sonnabend, kantor Wielkiej Synagogi w Poznaniu, Nowa Synagoga - najokazalsza z wielkopolskich bóżnic, Udostępniamy książkę Joanny Roszak „Słyszysz? Synagoga”
Sylwetki: Krzysztof Kwiatkowski
W 2007 roku Krzysztof Kwiatkowski bierze udział w pracach zespołu architektów, którzy przygotowują dla gminy żydowskiej w Poznaniu studium programowo-przestrzenne planowanego w budynku dawnej świątyni ośrodka o nazwie Synagoga Nowa - Centrum Judaizmu i Dialogu. Krzysztof Kwiatkowski tworzy wizualizacje projektu. W swoim tekście „Nowa Synagoga w Poznaniu. Wizualna rekonstrukcja” tak opisywał te prace:
Galeria:
  • images/Sztuki_wizualne/projekcja__2008_775.jpg
  • images/Sztuki_wizualne/projekcja__2008_777.jpg
  • images/Sztuki_wizualne/projekcja__2008_796.jpg
  • images/Sztuki_wizualne/projekcja__2008_784.jpg
Może cię zainteresować: Nowa Synagoga - najokazalsza z wielkopolskich bóżnic, Trzy Gwiazdy Dawida strącone - zbezczeszczenie poznańskiej synagogi, „Wielka ozdoba Rawicza”. Przewodnik po mieście
Sylwetki: Krzysztof Kwiatkowski
Drugie działanie-projekcja Krzysztofa Kwiatkowskiego wewnątrz Nowej Synagogi w Poznaniu miała miejsce w styczniu 2008 roku, z okazji XI Dnia Judaizmu. 
Galeria:
  • images/MZR_Rawicz_pocztwka1.jpg
  • images/MZR_Rawicz_pocztwka3.jpg
  • images/MZR_Rawicz_pocztwka4.jpg
  • images/Rawicz_plac_synagogi_2.jpg
  • images/Kultura_historia/Synagoga_2.jpg
  • images/Kultura_historia/Synagoga_3.jpg
Podpis galerii: Zdjęcia panoram Rawicza z widoczną kopułą synagogi
Linki:
  • Inne informacje na temat gminy żydowskiej w Rawiczu na stronie Wirtualny Sztetl, https://sztetl.org.pl/pl/miejscowosci/r/562-rawicz
  • Facebook „Rawiccy Żydzi” prowadzony przez Tomasza Dybę, https://www.facebook.com/RawiccyZydzi/
  • Marta Hamielec referat „Miejsca (nie)pamięci – obozy pracy przymusowej dla Żydów na ziemi rawickiej”  wygłoszony w lutym 2020 roku w Poznaniu podczas konferencji „Żydzi w Wielkopolsce w XX wieku. Historia i pamięć”., https://ipn.gov.pl/pl/aktualnosci/90732,Konferencja-Zydzi-w-Wielkopolsce-w-XX-wieku-Historia-i-pamiec-Poznan-2728-lutego.html
Może cię zainteresować: Byli Żydzi w Poznaniu, Coroczne sprzątnie cmentarza w Rychwale, Synagoga odzyskana wirtualnie - Krzysztofa Kwiatkowskiego wizualizacje poznańskiej synagogi
Wędrówkę śladami Żydów w Rawiczu rozpoczynamy na Placu Rawickiej Synagogi. Obecnie jest to pusta przestrzeń pełniąca funkcję miejskiego parkingu. To charakterystyczna luka w zabytkowym staromiejskim układzie urbanistycznym Rawicza. Ponad sto lat temu właśnie tutaj – pomiędzy plantami a kwartałami dawnych ulic Synagogenstrasse, Berlinerstrasse i Judengasse –  toczyło się życie religijne i kulturalne miejscowych Żydów.
Linki:
  • poznan.wikia.org, ttps://poznan.wikia.org/wiki/Nowa_Synagoga?file=Plac_wroniecki_1910_-_synagoga_w_tle.jpg
  • pl.wikipedia.org, https://pl.wikipedia.org/wiki/Nowa_Synagoga_w_Poznaniu
  • www.lepszypoznan.pl, http://www.lepszypoznan.pl/2020/03/06/kalendarium-poznanskie-6-iii.html/nowa-synagoga-w-poznaniu
  • cyryl.poznan.pl, https://cyryl.poznan.pl/obiekt/20627/nowa-synagoga-w-poznaniu
Może cię zainteresować: Byli Żydzi w Poznaniu, Synagogi z wyobraźni, technologii i niezgody. Wizualizacje Krzysztofa Kwiatkowskiego, Udostępniamy książkę Joanny Roszak „Słyszysz? Synagoga”
Budowa i poświęcenie nowej synagogi w Poznaniu został zauważone nie tylko w prasie lokalnej[1], ale także w wszystkich ważniejszych gazetach wydawanych w Niemczech przez społeczność żydowską. 
Galeria:
  • images/Sztuki_wizualne/GWIAZDA_4.jpg
  • images/Sztuki_wizualne/GWIAZDA_3.jpg
  • images/Sztuki_wizualne/4._J._Marciniak_Atlantyda_kopia.JPG
  • images/Sztuki_wizualne/2._J._Marciniak_Atlantyda_kopia.jpg
  • images/Sztuki_wizualne/1._J._Marciniak_Atlantyda_kopia.jpg
Linki:
  • www.januszmarciniak.pl, http://www.januszmarciniak.pl/atlantis
Może cię zainteresować: Nowa Synagoga - najokazalsza z wielkopolskich bóżnic, Udostępniamy książkę Joanny Roszak „Słyszysz? Synagoga”, Znaleźć się w chwili, jaką kiedyś była. Projekt Krzysztofa Kwiatkowskiego
Sylwetki: Janusz Marciniak
Janusz Marciniak ma rację, mówiąc, że „budynek Nowej Synagogi w Poznaniu to samoistny i największy pomnik Holocaustu w tej części Europy”. I że nie można tego budynku po prostu przerobić na hotel albo rozebrać. Byłaby to kontynuacja jego rozmyślnej destrukcji zapoczątkowanej w czasie wojny - bo w tej nieforemnej dziś bryle kryje się wiele znaczeń i pytań. Właśnie ze słuchania tego budynku zrodziły się w latach dwutysięcznych trzy projekty Marciniaka: Atlantyda, 9.09.1939 oraz Alfabet. 
Linki:
  • pl.wikipedia.org, https://pl.wikipedia.org/wiki/Nowa_Synagoga_w_Poznaniu
  • poznan.wyborcza.pl, https://poznan.wyborcza.pl/poznan/7,36001,25694825,koniec-marzen-o-odbudowie-synagogi-zabytkowy-budynek-znowu.html
  • ,
Może cię zainteresować: Coś, co już nigdy nie wróci - Lena Piękniewska, Epitafium dla niewolników znad Rusałki Teatru Ba-Q, Synagogi z wyobraźni, technologii i niezgody. Wizualizacje Krzysztofa Kwiatkowskiego
Dzień 4 kwietnia 1940 roku, kiedy z kopuł Nowej Synagogi zrzucono Gwiazdy Dawida, Niemcy przekształcieli w Poznaniu w z rozmachem urządzone święto nazistowskiej propagandy. Dziś, po 80 latach od tamtego czasu, synagoga wciąż pozostaje zbezczeszczona, co oznacza, że Poznań nadal boryka się ze skutkami tamtego czynu. Publikujemy dwa artykuły z hitlerowskiej prasy, które opisują, jak to się odbyło - odsłaniając zarazem nienawistny mechanizm tej propagandy.

115 lat odnowionej synagogi w Lesznie

Linki:
  • wikipedia.org, https://pl.wikipedia.org/wiki/Nowa_Synagoga_w_Lesznie
  • zabytek.pl, https://zabytek.pl/pl/obiekty/leszno-synagoga
  • muzeum.leszno.pl, http://www.muzeum.leszno.pl/strona_PL/about
Może cię zainteresować: Krotoszyński nauczyciel cesarza Brazylii, Leo Baeck, naczelny rabin Niemiec, Pierwszy współczesny historyk Żydów
Leszczyńska synagoga, jedna z najstarszych, największych i najlepiej zachowanych synagog w Wielkopolsce, pochodzi z końca XVIII wieku i pozostaje do dziś wymownym znakiem, do jak ważnej i dużej gminy żydowskiej należała w XIX wieku. 
Tytuł galerii: O instalacji 9.09.1939 - strony z katalogu Janusza Marciniaka "Ślad to pytanie", 2005
Galeria:
  • images/Sztuki_wizualne/Katalog_Kraków_wnętrze_Strona_04.jpg
  • images/Sztuki_wizualne/Katalog_Kraków_wnętrze_Strona_06.jpg
  • images/Sztuki_wizualne/Katalog_Kraków_wnętrze_Strona_07.jpg
  • images/Sztuki_wizualne/Katalog_Kraków_wnętrze_Strona_05.jpg

 

Linki:
  • O instalacji 9.09.1939 na stronie Janusza Marciniaka , http://www.januszmarciniak.pl/9-09-1939
Może cię zainteresować: Nasza sprawa z przeszłością. O obrazach Janusza Marciniaka, Niewidzialna synagoga - o „Pływalni” Rafała Jakubowicza, Synagogi z wyobraźni, technologii i niezgody. Wizualizacje Krzysztofa Kwiatkowskiego
Sylwetki: Janusz Marciniak
Tę instalację zbudowana z niebieskich zniczy w basenie zbezczeszczonej poznańskiej Synagogi Nowej, którą Niemcy zamienili na pływalnię i w której Polacy pokoleniami po wojnie uczyli się w niej pływać - odebrałem, pamiętam, jak seans spirytystyczny, w którym wywołuje się duchy. 
Linki:
  • Tekst Eleonory Jedlińskiej o „Pływalni”, http://docplayer.pl/15394587-Rafal-jakubowicz-synagoga-plywalnia.html
  • Rozmowa z artystą na stronie sztukapubliczna.pl, https://sztukapubliczna.pl/pl/sztuka-moze-byc-uzytecznym-narzedziem-w-walce-rafal-jakubowicz/czytaj/123
Może cię zainteresować: Nowa Synagoga - najokazalsza z wielkopolskich bóżnic, Synagoga odzyskana wirtualnie - Krzysztofa Kwiatkowskiego wizualizacje poznańskiej synagogi, Zapomniany świat Żydów - Atlantyda Janusza Marciniaka
Sylwetki: Rafał Jakubowicz
W kwietniu 2003 roku wieczorem na frontowej ścianie Pływalni Miejskiej w Poznaniu Rafał Jakubowicz wyświetlił ponad polską nazwą napis w języku hebrajskim: בריכת־שחײה״” („Brechat schija”), czyli... „Pływalnia”. Akcję sfotografował i opublikował w postaci pocztówki. Jaki miało to cel i sens?
Linki:
  • O Alfabecie na stronie Janusza Marciniaka, http://www.januszmarciniak.pl/alphabet
Może cię zainteresować: Starotestamentowi Żydzi Zagłady. Malarstwo Jerzego Piotrowicza , Trzy Gwiazdy Dawida strącone - zbezczeszczenie poznańskiej synagogi, Udostępniamy książkę Joanny Roszak „Słyszysz? Synagoga”
Sylwetki: Janusz Marciniak
Alfabet hebrajski na pływalni, w dawnym budynku synagogi, skłania do refleksji – może przede wszystkim tych, którzy już wiedzą, że litery podzielają los ludzi… - pisze o tym perfomance’ie jego twórca, Janusz Marciniak. 

Projekt
CHAIM/ŻYCIE

Fundacja Tu Żyli Żydzi, Poznań


Projekt finansowany jako zadanie publiczne Województwa Wielkopolskiego w dziedzinie kultury.

CHAIM/ŻYCIE - portal o kulturze, Żydach, artystach i Wielkopolsce, to projekt edukacji i animacji kultury w Poznaniu i Wielkopolsce. Poszukujemy, gromadzimy i prezentujemy na niej trzy rodzaje materiałów:

* Dzieła twórców kultury odnoszące się do kultury żydowskiej i obecności Żydów w Poznaniu i Wielkopolsce.

* Materiały nt. kultury i historii Żydów wielkopolskich – jako mało znanego dziedzictwa kulturowego regionu.

* Informacje o działaniach lokalnych społeczników, organizacji, instytucji zajmujących się w Wielkopolsce upamiętnieniem Żydów w swoich miejscowościach oraz informacje o tychże działaczach i organizacjach.

Kontakt

  • Andrzej Niziołek

  • Hana Lasman

  • Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.


Stypendium Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego - Kultura w sieci w 2020 r.

© 2020 Fundacja Tu Żyli Żydzi. Strony Trojka Design.